Konkalar, burun yan duvarlarında bulunan ve solunan havayı ısıtıp nemlendiren damardan zengin yapılardır. Gün içinde doğal olarak şişip küçülebilirler. Bu fizyolojik döngü normaldir; sürekli ve belirgin büyüme hava yolunu daralttığında konka hipertrofisinden söz edilir.
Halk arasında burun eti büyümesi olarak bilinen bu durum, septum deviasyonu veya alerjik rinit ile birlikte görülebilir. Tedavi planlanırken konkaların koruyucu işlevi göz önünde bulundurulur.
Öne çıkan bilgiler
- ✓Konkalar burun havasını ısıtır, nemlendirir ve filtreler.
- ✓Alerji ve septum deviasyonu konka büyümesine eşlik edebilir.
- ✓Tedavide amaç konkayı tamamen yok etmek değil, işlevini koruyarak hava yolunu rahatlatmaktır.
Konka hipertrofisi neden gelişir?
Alerjik rinit, alerjik olmayan rinit, sigara dumanı ve hava kirliliği gibi kronik uyarılar burun mukozasında şişliğe yol açabilir. Septum bir tarafa eğri olduğunda karşı taraftaki konka hava akımını düzenlemek için büyüyebilir.
Bazı damar hastalıkları, hormonal değişiklikler ve uzun süre kontrolsüz kullanılan damar büzücü burun spreyleri de konkalarda sürekli büyümeye katkıda bulunabilir.
Belirtiler nelerdir?
En sık belirti burun tıkanıklığıdır. Tıkanıklık yatınca artabilir, taraf değiştirebilir veya sürekli olabilir. Ağızdan nefes alma, horlama, ağız kuruluğu ve egzersizde nefes güçlüğü görülebilir.
Koku almada azalma ve geniz akıntısı eşlik edebilir. Benzer şikâyetler septum deviasyonu, polip ve sinüzitte de görüldüğü için burun içi değerlendirme gereklidir.
- Gece artan burun tıkanıklığı
- Ağızdan nefes alma
- Horlama
- Koku duyusunda azalma
- Sprey kullanımına rağmen süren yakınmalar
Tanı nasıl konur?
KBB muayenesinde konkaların boyutu, mukozanın rengi, septumun konumu ve burun valv alanı incelenir. Endoskopik muayene burnun arka bölümlerini ve eşlik eden polip veya akıntıyı değerlendirmeye yardımcı olur.
Dekonjestan sonrası konkaların küçülme derecesi, şişliğin damarsal-mukozal bileşeni hakkında fikir verebilir. Alerji öyküsü varsa uygun testler planlanabilir.
İlaç tedavisi ve günlük önlemler
Alerji veya rinit eşlik ediyorsa tetikleyici kontrolü, tuzlu su ile burun bakımı ve hekim tarafından önerilen burun içi tedaviler uygulanabilir. Damar büzücü spreylerin kontrolsüz ve uzun kullanımı tıkanıklığı daha da artırabilir.
Sigara dumanından uzak durmak, iç ortam havasını düzenlemek ve doğru sprey tekniğini öğrenmek tedavinin etkinliğini destekler. Medikal tedaviye yanıt düzenli takipte değerlendirilir.
Konka cerrahisi ne zaman düşünülür?
Uygun medikal tedaviye rağmen tıkanıklık yaşam kalitesini belirgin etkiliyorsa konka küçültme işlemleri değerlendirilebilir. Radyofrekans, submukozal küçültme veya başka teknikler anatomik duruma göre seçilir.
Amaç hava yolunu açarken konkayı kaplayan mukozayı ve işlevi mümkün olduğunca korumaktır. Aşırı doku çıkarılması kuruluk ve kabuklanma gibi sorunlara yol açabileceğinden ölçülü yaklaşım önemlidir.
Konka Hipertrofisi hakkında merak edilenler
Konka ile geniz eti aynı şey midir?+
Hayır. Konkalar burun yan duvarlarında; geniz eti ise burnun arkasındaki geniz bölgesinde yer alan farklı yapılardır.
Konka ameliyat sonrası tekrar büyür mü?+
Alerji veya kronik rinit devam ederse zaman içinde yeniden büyüme olabilir. Altta yatan nedenin takibi önemlidir.
Konka hipertrofisi septum deviasyonuyla birlikte tedavi edilir mi?+
Muayenede iki sorun birlikte saptanırsa septoplasti ve konka küçültme aynı cerrahi plan içinde değerlendirilebilir.
İçerik Op. Dr. Emre Erkilet tarafından, aşağıdaki sağlık kaynakları dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Op. Dr. Emre Erkilet
Kulak Burun Boğaz uzmanı. 2001 Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu; 2021 yılından bu yana Denizli’deki özel muayenehanesinde hasta kabul ediyor.
Özgeçmişi inceleyin →